سیگار، جوانان و آموزش

سیگار یکی ار تهدید کننده های جدی سلامت است که سالانه بیش از پنج میلیون نفر را در جهان به کام مرک می کشاند. در ایران بیش از ده میلیون مصرف کننده مواد دخانی وجود دارند که سالیانه بیش از 54 میلیارد نخ سیگار دود میکنند که نتیجه آن مرگ پنجاه هزار نفر درسال میباشد .این در حالی است که شیوع استعمال دخانیات در بین نوجوانان وگروه سنی 24-15 سال بسرعت در حال افزایش است . طبق آمار شیوع استعمال در این گروه در سال 1370 ده درصد بوده ولی در سال 85 به 19% افزایش یافته است . با بررسی و آسیب شناسی باید دید چه عامل ویا عواملی نوجوانان را در برابر گرایش به دخانیات تسلیم وناتوان کرده است. .بنظر می رسد بخش مهمی از این مساله فقدان اطلاعات بهداشتی ویا ناکافی بودن آن است . البته عوامل محیطی ، اجتماعی وفرهنگی نیز نقش عمده ای در گرایش به دخانیات دارند که نباید از آن غافل بود . لذا برای نجات جامعه از مصرف سیگار وسایر مواد دخانی که دروازه ورود به سایر مواد مخدر است آموزش وفرهنگ سازی وتوانمند نمودن مردم را باید از دوران کودکی و نوجوانی شروع کرد که در این راستا آموزش وپرورش ، سازمانهای فرهنگی ، تربیتی، ورزشی وغیردولتی نقش بسزایی دارند.

طبق تحقیقات بعمل آمده دوسوم سیگاریها از سنین 24-15 سالگی مصرف سیگار را شروع کرده اند ونیز نوجوانی سیگاری احتمال اینکه بطرف انحرافات اخلاقی و رفتارهای مخاطره آمیز نظیر اعتیاد ، خشونت، مشکلات جنسی وبیماریهای ناشی از آن برود سه برابر بیش از همسالان غیر سیگاری است. نوجوانی که سیگار می کشد قلبش 4-3 ضربه بیش از نوجوان غیر سیگاری می زند . سیگار کشیدن در کوتاه مدت بر روی دستگاه تنفس اثر سوء دارد وموجب تنگی نفس ، آسم ، بوی بد دهان وبیماریهای لثه وعوارض ناشی از آن می شود و در دراز مدت موجب بیماریهای قلبی،عروقی – سرطانها وسایر بیماریهای مزمن وخطر ناک می شود .طبق بررسی ها اغلب افرادی که سیگار کشیدن را در دوران نوجوانی وجوانی شروع کرده اند علت آن را فرار از مشکلات ، همرنگ شدن با دوستان ، حس کنجکاوی ، اظهار شخصیت وهویت یابی اظهار نموده اند این در حالی است که یکی از عوامل موثر در مصرف دخانیات کم سوادی و عدم آگاهی از مضرات آن وعامل دیگر ضعف شخصیتی و روابط نامناسب با دوستان ناباب است که در این راستا لازم است  با کسب مهارتهای زندگی بویژه مهارت دوست یابی ، برخورد منطقی با مشکلات ، مهارت نه گفتن در دوستان به سیگار وپر کردن اوقات فراغت به اموری نظیر ورزش ، مطالعه ، کارهای هنری و رفتن به مسجد جهت ادای نماز جماعت از رفتارهای مخاطره آمیز و نشستن با دوستان ناباب ونالایق زمینه را جهت استعمال دخانیات نامساعد کرد تا در این دوران جوانی که به دوران طوفانی معروف است سر بلند وسر افراز وموفق بیرون آیند.

امید آنکه با مشارکت افراد صاحبنظر وذی نفوذ وهمکاری همه جامعه بویژه اولیاء ومربیان ، روحانیون وقشر فرهنگی بتوانیم سهمی در سلامت جوانان برداریم که همه در برابروجدان، جوانان و ملت  مسئولیم لذا هفته بدون دخانیات (11-5 خرداد ) فرصتی است تا چالشها وفرصتها را شناسایی وبا مشارکت هم اقدام کنیم .

به امید روزی که یک نفر سیگار دود نکند

                                                                                                محمد رضا اشرفی

                                                  کارشناس آموزش سلامت    -   مرکز بهداشت شهرستان میبد –خرداد 86