شیردادن علاوه بر انجام یک کار عبادی، تلاشی است در جهت ارتقاء درجات معنوی مادر که مزایای فراوانی نیز برای او دارد.

یکی از مشکلات فکری خانم ها به خصوص آنان که برای اولین بار مادر می شوند روش مادری کردن و چگونگی تربیت فرزند است. تغذیه با شیرمادر طبیعی ترین و موثرترین راه پی بردن به نیاز طفل و اطمینان از برآورده شدن آن و مهم ترین قدم برای یادگرفتن روش مادری است. مادری کردن خسته کننده است ولی تغذیه با شیرمادر برقرار کننده تعادل بین مراقبت کردن و مراقبت گرفتن است در حقیقت شیر دادن پلی بین مادر و کودک به حساب می آید. تغذیه با شیرمادر به ویژه شب ها برای ماردان مناسب تر از تغذیه کودک با شیر مصنوعی است. زیرا نیاز به آماده کردن شیر نیست. مسافرت و رفت و آمد مادر در این روش تغذیه راحت بوده و در اورژانس ها و معطلی در ترافیک، مادر نگرانی ندارد. زیرا شیر او همیشه و در همه جا در دسترس است. چون مادران در هنگام شیردادن می نشینند یا دراز می کشند در حقیقت به استراحت اجباری دعوت می شوند که این استراحت برای حفظ سلامت آنان لازم است.

تغذیه با شیرمادر آزردگی ناشی از زایمان را بر طرف می کند و احساسات مثبت مادرانه را جلوه گر می سازد.

تغذیه با شیر مادر تماس بدنی صمیمی و مطلوبی ایجاد می کند. مادر و کودک از لحاظ روانی احساس یکی بودن می کنند و علاوه بر رفع نیاز شیرخوار، نیازهای روانی مادر نیز برآورده می شود. مادرانی که خود به فرزندانشان شیر می دهند او را بهتر درک می کنند و بران آنان محدودیت کمتری قائل می شوند. درجه حساس بودن این مادران به نیاز فرزندانشان بالا است. این حساسیت به مادر کمک می کند که نیازهای شیرخوار را سریع تر برآورده کرده، رفتار درست را به موقع از خود نشان دهد. نزدیکی و صمیمت زیاد ناشی از شیردادن، حس تشخیص و نیروی دریافت سریع تر و مطمئن تر احساسات و احتیاجات کودک و چگونگی تأمین آن را نشان می دهد. شیردهی کمک می کند تا مادر بودن، آموخته شود و مادر یاد بگیرد که با نرمی و انعطاف پاسخگوی نیازهایی از قبیل محبت و مراقبت باشد و توقعات شخصی را موقتاً کنار بگذارد.

اگر مادری شیر نداده باشد، نمی تواند رابطه مادر و فرزندی ناشی از شیردهی را که فرصتی با ارزش و استثنایی است درک کند. مادران اظهار می دارند که لذت بخش ترین لحظات زندگی آنان زمان شیردادن به کودکان است و زمانی که شیرخوار توقف می کند و با لبخند تشکرآمیز قدردانی خود را اعلام و دوباره شروع به شیر خوردن می کند، آرزو می کنند زمان از حرکت باز ایستد و آنان این لحظات شیرین را بیشتر حس کنند. ضمن این که شیردهی تضمین کننده مادر خوب بودن نیست ولی هر مادری باید مهم ترین چیز یعنی محبت و عشق را به فرزندخود هدیه کند.

مادر بعد از چند هفته از برقراری پیوند عاطفی، قادر است دریابد که گریه شیرخوار به دلیل درخواست بغل کردن است با شیر خواستن و یا برای تعویض کهنه، گریه می کند.

تغذیه با شیرمادر عامل ایجاد رفتارهای بهداشتی تر مادر (مثلاً نکشیدن سیگار)، افزایش حس تندرستی و مراقبت و ایجاد کننده محیط پرنشاط است.

مادران شیرده نسبت به زندگی خانوادگی (Home Life) هوشیارتر هستند و تفکر آزادمنشانه بیشتری دارند. نحوه برخورد و انتظارات آنان از فرزندشان نیز متقاوت است. این مادران درک بهتری از کودک خود داشته و زندگی زناشویی شان با مشکلات کمتری همراه است.

مادرانی که شیر نمی دهند بیشتر دچار اضطراب، استرس، افسردگی، واپس گرایی، خستگی و احساس تقصیر می شوند.

مادر شیرده آرامش داشته و تمایل بیشتری به ایجاد ارتباط متقابل با کودک خود و تطابق با وظیفه مادری دارد.

برای خانمی که اولین بار مادر می شود کسب اعتماد به نفس سریع تر و توان مراقبت بیشتر است.

مادر در زمان شیردادن می تواند استراحت کند تا انرژی از دست رفته را به دست آورد و یا می تواند ضمن آن که شیر می دهد با شیرخوار صحبت و او را نوازش می کند تلویزیون هم تماشا کند یا به رادیو گوش دهد و یا مطالعه نماید و به این ترتیب در حین شیردادن، احساس جالبی از مواظبت، مشاهده، شنیدن، نوازش، لمس کردن و لذت بردن از شیردهی داشته باشد.

خانم هایی که خود به فرزندشان شیر می دهند در زمان سالمندی کمتر به استئوپروز و پوکی استخوان مبتلا می شوند زیرا ساختمان استخوان مرتب در حال تجدید است. از دست رفتن مواد معدنی استخوان در حاملگی و شیردهی موقتی بوده و مقدار کلسیم و فسفر سرم مادران شیرده بیشتر است.

مادران شیرده بعد از زایمان سریع تر به حالت سلامتی کامل بر می گردند. تغذیه با شیرمادر مرگ مادران به علت خونریزی بعد از زایمان را کاهش می دهد. چاقی نیز در این مادران کمتر اتفاق می افتد.

سرطان پستان در زنانی که دیر فرزند به دنیا آورده یا کمتر حامله شده و یا شیر نداده اند بیشتر است. هرچه طول مدت شیر دادن بیشتر باشد سرطان پستان کمتر می شود.

مادرانی که شیر می دهند اگر خودشان هم در طفولیت شیرمادر خورده باشند، کمتر به سرطان پستان مبتلا می شوند.

مادران مبتلا به آرتریت روماتوئید که شیر می دهند به درمان بهتر پاسخ داده و مرگ و میر آنان نیز کمتر است. مادران مبتلا به فشارخون، در زمان شیردهی به علت ترشح پرولاکتین، از آرامش بیشتری برخوردارند و آمار ابتلا به عفونت مثانه نیز در این مادران بسیار کمتر است.به علت شیردادن، عادت ماهیانه به تأخیر می افتد  که این امر به ذخیره سازی آهن کمک می کند، اکر هم عادت ماهیانه شروع شود خونریزی کمتر خواهد بود.در 6 ماه اول که تغذیه شیرخوار فقط با شیرمادر و دفعات شیرخوردن 12-10 بار در شب و روز است اگر عادت ماهیانه مادر هنوز برقرار نشده باشد،احتمال حاملگی مادر در چنین شرایطی کمتر از 2-1 درصد است. پس از شروع عادت ماهیانه با هر ماه ادامه شیردهی احتمال حاملگی 4/7% کاهش می یابد.شیردهی کمک می کند که بدن مادر و رحم او سریع تر به حالت اول و طبیعی خود برگردد. زمانی که خونریزی مادر به دلیل نرمی رحم باشد، شیردهی قادر به کنترل این خونریزی است. شکی نیست که طبیعت به نفع مادری که شیر می دهد کار می کند.

شیرمادر همیشه آماده و در دسترس است و بلافاصله نیاز شیرخوار را برطرف می کند. آماده کردن این شیر، نیازی به بلند شدن از خواب و تهیه آب جوش، مخلوط کردن، گرم کردن و ... ندارد. شیر مادر سالم است و هیچ جای نگرانی در مورد اشتباه درست کردن، ایجاد بیماری و عدم سازش با کودک وجود ندارد.کودکی که شیر مصنوعی می خورد ممکن است در شرایط اضطراری مثل خاموشی برق و قطع آب و غیره از دسترسی به شیر تازه و سالم محروم بماند ولی مادری که شیر می دهد نگران این مسائل نیست.

روابط اجتماعی آثار مهمی بر سلامت دارد به طوری که افراد مجرد و دور از اجتماع بیشتر دچار بیماریهای عفونی، حوادث و اختلالات روانی می شوند. ارتباط اجتماعی سبب بهبود کیفیت زندگی و سلامتی می شود و در تغذیه با شیر مادر است که رابطه اجتماعی خود برقرار می گردد. چون خشنودی و رضایت مادران شیرده از زندگی بیشتر است نشاط و اعتماد به نفس بیشتری احساس می کنند.

در این نوع تغذیه وقت مادر کمتر گرفته می شود و او می تواند به سایر کودکان هم رسیدگی کند. به دیگران نیز عشق بورزد و با آنان ارتباط خوب برقرار نماید و احساس کند که وجودش لازم است و کسی نمی تواند جای او را بگیرد.شیر دادن قوی ترین پیوند عاطفی را بین مادر و فرزند ایجاد می کند و مادر را توانمند می سازد تا از عهده مادری بر آید.

منبع:

مجموعه آموزشی ترویج تغذیه با شیر مادر- انجمن ترویج تغذیه با شیر مادربا همکاری صندوق کودکان سازمان ملل متحد در ایران